31 · Emor Emor

PARASJA VAN DE WEEK onderbouw 29a

Emor אמור

Door: Rav R. Evers

De Tora is het eerste boek. dat serieus aandacht besteed aan dierenrechten. Voorbeelden hiervan zijn:

uitrusten op Sjabbat.

het voederen van de dieren voordat de mens aan tafel gaat.

het verbod om dieren af te beulen en

bescherming van bedreigde vissoorten.

Een ander diervriendelijk verbod luidt:

“Een os of lam. ouder en kind. mag je niet op één dag slachten”.

Een grote chagam. de Ramban (13de eeuw. uit Spanje) vergelijkt deze mitsva met het wegsturen van de moedervogel wanneer je de eieren wil pakken. Je mag niet wreed worden of geen medelijden meer hebben met dieren.

Een andere reden is. dat je niet teveel van één soort op één dag mag doden. Dat is ook bedoeld om bedreigde diersoorten te beschermen.

Maimonides zegt. dat je jonge dieren niet moet doden voor de ogen van het moederdier. Hij vergelijkt dierenleed met mensenleed en vindt dat er eigenlijk geen verschil bestaat tussen de zorgen van de mens om zijn kinderen en de gevoelens van dieren: “Moederliefde heeft niets te maken met of je kunt nadenken als een mens”.

Maimonides zegt verder dat het verbod ‘ouder en kind niet op één dag te slachten’ bedoeld is om ons te leren goed te zijn en zijn wrede trekjes te onderdrukken of te verbeteren. Het verbod geldt voornamelijk bij moederdier en kind. Tegenwoordig is het zo. dat men vaak ook precies weet wie het vaderdier is van dit kalf of lam. Dan mag je ook het vaderdier en het jong niet op één dag slachten.

Wist je dat…..

… Wanneer wij lief met dieren omgaan dit een teken is dat je een goed mens bent?

..Grote Joodse leiders van achter de schaapjes en geitjes werden uitgekozen als leiders van het Joodse volk?

…Koning David maar ook Mosje door Hasjeem op hun goede karakter werden getest hoe ze omgingen met dieren?

…Dit heel belangrijk is in deze tijd. waarin we regelmatig zien hoe dieren `vetgepest’ worden of horen van massale dierenslachtingen?

…Slachten alleen mag als vlees belangrijk voor onze gezondheid is. vlees gebruikt wordt voor een mitsva (mooie maaltijd op Sjabbat) maar nooit `zo maar’?

VERHAAL !!

Sjemoe’eel. een beroemde chagam. sprak eens met Awlat. een waarzeggen en toekomstvoorspeller. Op dat moment passeerde een aantal boeren die op weg waren naar het veld om veevoer te maaien. Awlat wees op één van de boeren. Hij voorspelde dat deze boer die dag niet naar huis zou terugkeren maar door een giftige slang gebeten zou worden en zou sterven. Maar Sjemoe’eel antwoordde: ‘Als deze boer iets goeds doet. zal hij naar huis terugkeren’.

Na verloop van tijd kwam de boer terug van het veld. Awlat ging de boer tegemoet en onderzocht de stapel veevoer die hij op zijn rug droeg. Daar vond hij een dode slang die blijkbaar samen met het veevoer doormidden was gesneden. De boer had hier niets van gemerkt. ‘Wat voor goede daad heb je vandaag gedaan ?’ vroeg Sjemoe’eel.

De boer vertelde: ‘Bij ons is het de gewoonte om met alle boeren samen te eten. Omdat de een meer meebrengt dan de ander. doet iedereen zijn brood in een grote mand. Daarna deelt een van ons het uit. Vandaag was er iemand die geen brood bij zich had. Hij schaamde zich om met ons mee te eten. Ik moest het brood verdelen. Ik liet niemand merken dat hij niets bij zich had. Ik deed net alsof ik van hem zijn brood kreeg om in de mand te doen. Daarna heb ik hem mijn eigen portie gegeven. Zo hoefde hij zich niet te schamen om met ons mee te eten. Sjemoe’eel zei toen. dat deze goede daad hem van de dood had gered!

Sjabbat Sjalom!

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

PARASJA VAN DE WEEK middenbouw 24b

Emor אמור

Door; Rav R. Evers

In Emor komen alle Jamiem Toviem aan de orde. Ook Soekot met loelav en etrog.

Wanneer wij een etrog en citroen samen laten groeien. kan er een veel sterkere vrucht ontstaan. die er gewoon als een etrog uitziet. Hij smaakt en ruikt hetzelfde. Het enige verschil is dat het niet kosjer is. Wanneer wij deze gemengde etrog – die eigenlijk een halve citroen is - schudden op Soekot is het alsof we met een plastic citroen. die we zo op de hoek bij Albert Heyn kunnen kopen. staan te schudden.

Je moet vaak veel betalen voor een etrog. soms wel bijna 30 euro. De dure etrog herinnert ons er aan. dat het misschien makkelijker en goedkoper zou zijn om die etrog te mengen met een citroen. Het zou nog hetzelfde uiterlijk hebben! Maar als je een echte mitswa wilt hebben. die invloed op je heeft. je ziel raakt en je toekomst bepaalt. dan kun je alleen maar kiezen voor het echte. de ware.

De etrog moet ook ons bezit zijn. Er zijn in de halacha manieren om een etrog en loelav als kado te krijgen. even te schudden en weer terug te schenken aan de eigenaar. Maar de Tora eist eigenlijk dat iedereen zijn eigen loelav en etrog heeft. Niet lenen! Als wij al die belangrijke lessen uit de etrog willen meenemen. is het niet genoeg om ze te lenen. We moeten ze eigen maken. Het moet ons volledig bezit zijn.

Rabbi Jisra’eel Salanter zei altijd: “Was het maar zo. dat grote leiders zelfs maar de idealen van de kleine man zouden halen!”. Er is een vreselijke kloof tussen ons ideaal beeld en de manier waarop wij in de praktijk daadwerkelijk ons leven leiden. Zelfs belangrijke. grote mensen kunnen de idealen van de eenvoudige man niet halen.

In theorie weten wij allemaal wat er gedaan moet worden – eerlijk zijn. vriendelijk. lief. nederig. loyaal. ons leven wijden aan Tora en serieus davvenen. veel tsedaka geven. maar vaak zijn dit niet onze werkelijke idealen.

Soekot heeft nog een andere naam in de Tora: Chag Ha’asief (het Feest van de inzameling). Dit betekent. dat Soekot de tijd bij uitstek is om onze beste voornemens te verzamelen. Hoe kunnen wij onze idealen omzetten in iets echts? De Tora eist. dat we de etrog bezitten. in ieder geval een paar onderdelen van de Tora ons werkelijk eigen maken. dat die onze dagelijkse gedachten en leidraad worden na Soekot. Want net zo als na Pesach zijn de ideeën van Simchat Tora bedoeld voor het hele jaar.

Wist je dat…..

…Mosje opdracht krijgt om pure olijfolie in de Menora aan te steken?

….Er iedere week opnieuw een week lang 12 toonbroden lagen op de Sjoelchan in het Beet Hamikdasj?

VERHAAL!!

Rabbi Jisjma’eel had zitting in het Beet dien. de Rabbijnse rechtbank. Zo had een boer. die de landerijen en velden van Rabbi Jisjma’eel huurde. eens ruzie met een van zijn buren. Hij betaalde de huur altijd met vruchten. die hij iedere week aan Rabbi Jisjma’eel bracht. Hij kwam naar het Beet dien in de stad om zijn ruzie voor te leggen.

De dag van de zitting van het Beet dien brak aan. Omdat de boer de volgende dag toch naar Rabbi Jisjma’eel moest met een mand met vruchten om zo zijn huur te betalen. nam hij dit op de zittingsdag van het Beet dien mee. Zo hoefde hij niet nog eens op reis…

Maar Rabbi Jisjma’el wilde de mand niet accepteren. omdat hij daardoor gunstiger gestemd

zou kunnen worden over de boer tijdens de Dien Tora (rechtszaak). Toen hij enkele uren later bij het Beet dien kwam. hoorde hij dat de voorzitter. Rabbi Jisjma’eel. zich had teruggetrokken omdat hij steekpenningen zou krijgen. Omkoopgeld is verboden! Ondanks dat de boer hem slechts vruchten bracht van zijn eigen veld wat hem toekwam. vond Rabbi Jisjma’eel het toch een soort omkoopgeld. dat de boer hem de vruchten een dag eerder bracht. Een andere rechter nam toen de plaats in van Rabbi Jisjma’eel. Hieruit leren we dat altijd en overal eerlijk moeten zijn en dat het er zelfs niet op mag lijken dat je oneerlijk bent.

Sjabbat Sjalom!

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

PARASJA VAN DE WEEK bovenbouw 24c

Emor אמור

Door: Rav R. Evers

Oorspronkelijk waren de bechoriem (eerstgeborenen) voorbestemd als kohaniem (priesters). Maar bij het gouden kalf bleek dat niet alle bechoriem daarvoor geschikt waren. De kedoesja. heiligheid van het Joodse volk als geheel kwam hierdoor in gevaar.

Kinderen van Aharon uit de stam Levi zouden deze hoge taak toebedeeld krijgen omdat zij niet gebogen hadden voor het gouden kalfbeeld.

De kohaniem werden nu de vertegenwoordigers van het volk bij het brengen van de korbanot. offers en de wijding aan Hasjeem in de Tempel – het Beet haMikdasj – te Jeroesjalajiem.

Hoewel de koheen nu niet langer de offers kan brengen omdat er geen Beet haMikdasj meer is en niet meer in staat is de korbanot van alle mensen in dienst van Hasjeem te aanvaarden. gelden vele mitsvot voor kehoena – het priesterschap – ook nog tegenwoordig.

Ook nu nog moet iedere koheen contact met doden uit de weg gaan en mag hij niet zomaar met iedereen trouwen. Hoewel het Beet haMikdasj vernietigd is. zijn een aantal mitsvot voor kohaniem nog steeds in stand gebleven.

Het woord koheen is afgeleid van de Hebreeuwse stam KWN. wat of ‘basis’ of ‘richting geven’ betekent. Ook tegenwoordig nog zijn kohaniem heel geschikt om klal Jisraëel in haar belangrijkste waarden richting te geven.

Veel mensen beginnen pas in Hasjeem te geloven wanneer ze ziek worden. door ongeluk getroffen worden of gaan nadenken over de dood.

Waar het leven eindigt. begint Hasjeem. Voor velen was en is de dood de enige werkelijke uiting van ingrijpen van Boven.

Voor hen is Hasjeem een Hasjeem van de dood en is religie bij uitstek voor deze levensfase bestemd.

Maar al te vaak wordt Hasjeem gezien als Degene. die de dood en zijn voorboden – ziekte en ongeluk – stuurt. opdat de mensen Hem zullen vrezen en Zijn Macht zullen beseffen. Hun tempels werden vaak rond de plaatsen van de dood opgericht; de belangrijkste taak wordt dan het begeleiden van de mensen in de laatste levensfase. Daar. waar het leven een einde neemt. vindt men religieuze opleving.

VERHAAL!!

Er was eens een man. die geen kans zag voldoende geld te verdienen om zijn gezin te onderhouden. Hij besloot naar het Zuiden te vertrekken om als boerenknecht te gaan werken bij een rijke herenboer.

Hij moest er hard werken maar deed zijn werk met grote toewijding. De boer had nog nooit zo’n betrouwbare knecht gehad en hij kon alle werkzaamheden aan hem overlaten.

Na drie jaar brak de dag aan dat de knecht naar huis zou gaan. Hij was blij om eindelijk genoeg geld mee te kunnen brengen voor zijn gezin. Maar de boer zei tegen de knecht. dat hij geen geld voor hem had. ‘Als u geen geld heeft. mag u mij ook graan geven of vruchten’. ‘Ook dat bezit ik niet’. luidde het antwoord van de boer. De knecht dacht: ‘hoe is dat nou mogelijk; zo’n grote boerderij met land en allerlei dieren! En de boer heeft niet eens graan?’

Maar hij vertrouwde erop dat de boer hem niet bedroog. De knecht had een ander idee:’misschien kunt u mij een stuk land geven zodat ik dat stuk land kan verkopen’. ‘Ook dat bezit ik niet’. antwoordde de boer. ‘Geeft u me dan maar een aantal van uw dieren’. Waarop de boer zei dat hij deze ook niet bezat. Ten einde raad vetrok de wanhopige knecht met lege handen naar huis.

Na verloop van enkele weken kwam de boer bij de knecht thuis met zijn loon en drie volgeladen ezels met voedsel. drank en lekkernijen. De boer kreeg een ereplaats aan tafel. Na de maaltijd vroeg de boer: ‘Toen je mij je loon vroeg en ik je antwoordde dat ik geen geld had. waar verdacht je mij toen van?’. De knecht zei: ‘Ik dacht dat u uw geld misschien in een partij handelswaar had gestoken’. ‘En toen ik je de beesten niet kon geven. waar verdacht je mij toen van?’ ‘Ik dacht dat u uw dieren misschien wel aan een ander had verhuurd’. antwoordde de knecht. ‘Toen je mij om land vroeg en ik je dat niet kon geven. wat ging er toen in om?’ ‘Ik dacht misschien had u uw land wel verhuurd aan iemand anders’. ‘En toen ik zei dat ik geen graan of andere producten bezat hoe dacht je over mij?’. Hierop antwoordde de knecht:’Ik dacht dat u het deel voor de kohaniem er nog niet vanaf had genomen’. ‘En toen ik zei dat ik zelfs niets anders had om je mee te betalen. waarvan verdacht je mij toen?.

’’Toen dacht ik. dat er slechts één verklaring overbleef. dat u al uw bezittingen aan het Beet Hamikdasj. de Tempel van Jeroesjalajiem had weggegeven. waardoor u niets meer over had’. ‘Ik kan zweren dat het precies zo gegaan is’. riep de boer uit. ‘Al mijn bezittingen had ik aan de Tempel gewijd. vanwege mijn zoon. die niet wilde deugen. Ik wilde niet dat hij van mijn bezit gebruik kon maken’.

Nu de boer weer vrij over zijn bezittingen kon beschikken. kon hij zijn knecht belonen. Hij nam afscheid van zijn knecht. die zoveel vertrouwen in hem had gehad. met de volgende zegen: ‘Zoals jij mij in alles ten goede hebt beoordeeld en mij geen moment van kwade bedoelingen hebt verdacht. zo zal Hasjeem jou ook altijd ten goede beoordelen’.

Sjabbat Sjalom!

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net