23 · Pekoedee Pekudej

PARASJA VAN DE WEEK onderbouw 21a

Vajakheel Pekoedee פקודי ויקהל

Door: Rav R. Evers

De Bnee Jisra’eel maakten in het Misjkan een prachtig koperen was-vat van de spiegels van de vrouwen. Het mizbe’ach werd gemaakt van heel mooi sjita-hout. Het reukwerk verspreidde een heerlijke geur. Er werd ook zalfolie gemaakt om de kohaniem en de keliem daarmee te overgieten en zo in te wijden voor gebruik.

Aharon begon zijn werk als koheen gadol met het aantrekken van de speciale bigdee kehoena. Deze bigdee kehoena waren kleren voor kohaniem. die een beetje leken op de kleren van engelen.

Alle Bnee Jisra’eel kregen de mitsva om goud. zilver. koper. gekleurde wol en heel veel andere dingen van mooi materiaal te geven aan het Misjkan. Het weven van de doeken en tapijten gebeurde door elke man of vrouw. die van Hasjeem veel chogma had gekregen. Iedereen begreep. dat deze bigdee kehoena speciaal waren. De kohaniem droegen de bigdee kehoena alleen om daarmee Hasjeem te eren. De kohaniem droegen de kleren niet om er mooier door te worden of er voornaam en belangrijk mee uit te zien. Het hele volk begreep. dat deze kleren ‘anders’ waren.

Elke (gewone) koheen droeg vier witte. linnen kledingstukken; een hemd. een broek. een riem en een tulband. De koheen gadol droeg deze ook. In plaats van een tulband met een punt naar boven. droeg hij echter een ronde mitsnefet (muts zonder punt). De koheen gadol droeg daarbij nog vier andere kledingstukken; een mantel. een schort. een borstplaat en een hoofdplaat.

Elk kledingstuk gaf kappara voor een bepaalde avera van Am Jisra’eel. Het hemd gaf kappara voor alle moorden. die niet door de politie konden worden opgelost.

De tulband (zowel de spitse als de ronde) van de kohaniem gaf kappara voor het gevoel van iedereen. dat ze beter waren dan iemand anders.

De riem gaf kappara voor slechte gedachten van het hart. De riem werd hoog. over het hart gedragen. Verder gaf de borstplaat kappara voor onaardige gedachten over andere mensen en vooroordelen. het schort gaf kappara voor het dienen van afgoden. de mantel voor lesjon hara en de voorhoofdsplaat voor choetspa.

In de Tempel hadden alle kohaniem-families speciale taken.

De familie van Pinchas had de leiding over de bigdee kehoena. Zij kleedden de kohaniem en bewaakten de kleren in een opslagruimte.

Wist je dat…..

…Hasjeem wilde dat de Bnee Jisra’eel voor Hem een Misjkan zouden bouwen van hout. goud. zilver en koper maar dat de bigdee kehoena gemaakt moesten worden van vele verschillende kleuren wol en linnen?

…Hasjeem voor de gewone mensen had gezegd. dat ze geen wol en linnen door elkaar mogen dragen en dat dit `sja’atneez’ heet?

…`sja’atneez’ vermenging betekent. een vermenging door elkaar van wol en linnen?

…Hasjeem in het Misjkan juist wel wilde dat de bigdee kehoena een mengsel zouden zijn van wol en linnen?

…er in het Misjkan voor kohaniem en de bigdee kehoena dus andere regels waren dan voor de gewone mensen?

SHAPE \* MERGEFORMAT

VERHAAL!!

Elisha: `Hasjeem gaf ons de mitsva om voor Hem een Misjkan te bouwen in de midbar Sinai. Dat was een hele eer voor Am Jisra’eel’.

Channa: `Deed heel Am Jisra’eel mee?’ Joeta: `Ik denk van wel. Mosje kreeg van iedereen zilver. goud en koper om de Misjkan te bouwen. Verder waren er hout. doeken en huiden nodig. Dat kreeg Mosje allemaal van de Bnee Jisra’eel’.

Eli: `Sommige mensen dachten – heel slecht – dat Mosje van dat koper en zilver iets in zijn eigen zak had gestopt. Daarom gaf Mosje heel snel een berekening van alles wat hij gekregen had. Zeg. waren jullie allemaal verkleed op Poeriem?’.

Azarja: `Het was pas nog Poeriem. Toen koning Achasjverosj een groot feest hield van 180 dagen. liet hij elke dag een andere schat zien aan zijn vrienden. Daaronder waren ook de bigdee kehoena. Deze waren door koning Nevoechadnetsar meegenomen uit Israël toen de Babyloniërs het Beet hamikdasj hadden verwoest’.

Sjabbat Sjalom!

Onderbouw

Nummer 18a

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

PARASJA VAN DE WEEK middenbouw21b

Vajakheel Pekoedee פקודי ויקהל Door: Rav R. Evers

Het Misjkan en alle keliem waren klaar. Mosje wilde duidelijk laten zien dat hij heel eerlijk was. Alles wat hij gekregen had als bijdrage en cadeaus van de Bnee Jisra’eel voor het Misjkan. wilde hij optellen. om te laten zien dat hij alle spullen gebruikt had voor de bouw van het Misjkan en dat hij helemaal niets voor zichzelf had genomen.

Alle beetjes goud. alle kilo’s zilver. alle stukjes koper werden precies geteld. Mosje liet de telling nog eens overdoen door zijn neef Itamar. om er zeker van te zijn dat hij geen fout maakte. De Bnee Jisra’eel waren erg blij dat alle cadeau’s voor Hasjeem. ook door Hasjeem werden aangenomen om daarmee het Misjkan te bouwen.

Waarom vond Mosje het eigenlijk nodig om verantwoording af te leggen? Tijdens de bouw hoorde Mosje dat sommige mensen gemene opmerkingen maakten over de bijdragen die hij gekregen had voor de bouw. Sommige mensen dachten dat Mosje af en toe wat in zijn eigen zak stak. Hoewel Hasjeem de waarheid weet. is het beter om alles precies uit te leggen te leggen. om verdenkingen van mensen te voorkomen.

Het Misjkan was na drie maanden af (op 25 kislev 2448). Hasjeem zei echter tegen Mosje. dat hij moest wachten met het Misjkan op te zetten tot 1 nissan. Toen de Bnee Jisra’eel hoorden. dat er gewacht moest worden. waren er enkele mensen die niet geloofden dat de Sjechina zou rusten op het werk (Misjkan) van Mosje.

Toen het dan eindelijk zover was. gingen deze mensen aan de slag met de bouw. maar het lukte hen niet. Daarna probeerden de Zekeniem het Misjkan op te zetten. maar dat mislukte ook. Uiteindelijk was het Mosje. in zijn eentje. die het lukte. Op 1 nissan daalde de Sjechina weer neer op aarde. Deze was sinds de avera van Adam niet meer lang op aarde geweest. Vanuit het Misjkan straalde de Sjechina over de hele wereld. Hasjeem vond de bouw van het Misjkan nog belangrijker dan de Schepping. Het Misjkan werd gebouwd door tsaddikiem. De Schepping gebeurde ‘slechts’ door uitspraken van Hasjeem zelf.

Wist je dat…..

…wij om veel verschillende redenen een keppel dragen? Een keppel meer is dan alleen het gevoel dat ‘er iets boven ons is’?

…de keppel een deel van onze kleding is en daarom dezelfde reden heeft als onze kleren?

…dat wij ons kleden om ons te beschermen tegen de kou en hitte. wind en regen?

…of dat wij ons kleden om onszelf mooier te maken?

…dat in de Tora staat dat wij ons kleden omdat wij ons naakt schamen?

…dat Adam en zijn vrouw Chawa beiden naakt waren maar zij zich niet schaamden?

…wij een keppel dragen op ons hoofd omdat we ons schamen voor ons verstand?

…als wij ons verstand maar meer zouden gebruiken de wereld er veel beter uit zou zien?

SHAPE \* MERGEFORMAT

VERHAAL!!

Eli: `Dat is wel erg opvallend. Mosje begint het bouwen van het Misjkan met de opmerking. dat de Sjabbat toch belangrijker is dan het Misjkan’.

Ariella:`Heb je gezien. dat de Bnee Jisra’eel ontzettend veel goud en zelver en koper hebben gebracht en toen allemaal keliem hebben gemaakt voor het Misjkan? Weten jullie welke keliem er gemaakt werden? Er werd een Aron hakodesj. een sjoelchan en een menora gemaakt. een mizbe’ach voor ketoret. zalfolie. reukwerk. een altaar voor brandoffers. een wasvat. een chatseer (voorhof) en planken. voetstukken en tentkleden voor de Ohel Mo’eed. Dat was een geweldig mooi werk’.

Jechieel: `Weet je wie de hoofdmakers waren? Betsaleel uit de stam Jehoeda en Oholi’av uit de stam Dan!’. Chaim: `Ik vind ook de kleren van de kohaniem heel bijzonder. Elk kledingstuk van de bigdee kehoena stond voor een kappara van een bepaalde avera van Am Jisra’eel. Het shirt gaf kappara voor alle moorden. die als er geen twee getuigen waren. niet door een Beet dien bestraft konden worden. De tulband (zowel de spitse als de ronde) droegen de kohaniem tegen hoogmoed (`ik ben beter dan de rest’)’. De chosjen misjpat. borstplaat gaf kappara voor verkeerd veroordelen. het schort gaf kappara voor het dienen van afgoden. de mantel gaf kappara voor kwaadspreken en de voorhoofdplaat gaf kappara voor choetspa’.

Sjabbat Sjalom!

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Middenbouw

Nummer 21b

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

PARASJA VAN DE WEEKbovenbouw21c

Vajakheel Pekoedee פקודי ויקהלDoor: Rav Evers

Sjabbat was belangrijker dan het Misjkan omdat we op Sjabbat laten zien Wie de beriat ha’olam heeft gemaakt. In de Aron hakodesj zaten de Loechot haberiet en de Sefer Tora van Mosje. Op de Aron hakodesj stonden twee cheroeviem. één in de vorm van een jongetje en één in de vorm van een meisje. In het Kodesj hakodasjiem stonden dus twee lieve kinderen. die Tora leerden!

Mosje zette het grote wasvat tussen de Ohel Mo’eed en het mizbe’ach en hij deed er water in. Mosje. Aharon en zijn zonen wasten daarmee hun handen en voeten.

Voordat de kohaniem de Ohel Mo’eed binnengingen of dichtbij het mizbe’ach kwamen. moesten zij hun jadajiem en raglajiem wassen. Deze week is het einde van sefer Sjemot. In Pekoedee worden alle voorwerpen van de Tabernakel opgesomd. Het laatste voorwerp was het grote wasvat. Mosje maakte het wasvat van koper. met een voetstuk van koper. van de spiegels van de vrouwen. die dienst deden bij de ingang van de Ohel Mo’eed.

De Tora heeft de vrouwen nooit gevraagd om de spiegels te geven. De Joodse vrouwen wilden Hasjeem dienen door hun koperen spiegels te geven. Mosje wilde die spiegels eigenlijk niet aannemen. Hij vond dat maar ijdelheid.

Maar Hasjeem zei:‘Neem ze aan. want deze spiegels zijn Mij liever dan wat dan ook’. ‘Door middel van deze spiegels kreeg Am Jisra’eel veel kinderen in Mitsraim. Wanneer hun mannen uitgeput van het harde werk naar huis kwamen. brachten de vrouwen hen voedsel en gaven zij hen te eten. De vrouwen namen dan de spiegels en keken naar zichzelf samen met hun mannen. De vrouwen verleidden dan hun mannen met de woorden: ‘Ik ben mooier dan jij’ als een spelletje. Zo werd het Joodse volk groter en groter’.

Het Iwriet voor spiegel is ‘mar’a’. Dat heeft dezelfde letters als ‘mar’e’. uiterlijk. Wij begrijpen dat we meer zijn dan de spiegel laat zien. De spiegel kan immers niets vertellen over van onze gedachten. herinneringen. dromen of wensen. Elke keer dat een koheen zijn handen waste en in de spiegel keek. keek hij niet alleen naar zijn uiterlijk. maar met name naar zijn innerlijk. Ook degenen. die bij de koheen kwamen voor kappara in het Beet haMikdasj. moesten ook leren kijken naar innerlijk. meer dan naar hun uiterlijk.

Wist je dat…..

… de meeste mensen. die in het Beet Hamikdasj kwamen. op zoek waren naar kappara met Hasjeem door het brengen van een asjam - schuldoffer of chatat - zondoffer?

… één van de belangrijkste lessen van de marot - spiegels was. dat mensen niet alleen dat zijn wat ze uiterlijk tonen maar dat het voornamelijk om je innerlijk gaat?

… net zoals een koheen begreep dat zijn gezicht in de mar`a niet zijn hele persoonlijkheid is. hij ook kon voelen. dat de mensen. die naar het Beet Hamikdasj kwamen voor kappara. niet alleen veroordeeld mochten worden voor hun averot?

…

SHAPE \* MERGEFORMAT

VERHAAL!!

Eli: ”Ik heb lang nagedacht over die spiegels. waarvan het kijor gemaakt was. Die waren van die vrouwen. die niet bang waren voor Farao en zijn soldaten. Is dat misschien niet de diepere betekenis achter de spiegels. die de vrouwen gaven aan het Misjkan? Met hun vastberadenheid en hun mesiroet nefesj geloofden zij in de atied - toekomst van Am Jisra’eel’.

Nachoem:`Geweldige gedachte. zeg! Misschien was dit de centrale betekenis van het wasvat in het geheel van het Misjkan. Het weerspiegelde het geloof van de joodse vrouwen in de toekomst. ondanks de gebroken geest van hun mannen. Voordat een koheen avoda gaat doen. wast hij zijn jadajiem. Voordat hij anderen helpt. maakt hij zichzelf eerst rein. Het benadrukt dat een koheen eerst zichzelf moet verbeteren voordat hij de wereld en anderen kan helpen. Verbeter de wereld. begin bij jezelf !”.

Ariela: “Wat een mooi idee van jou! Een koheen moest ook heel aardig zijn. kijk in Pirkee Awot: ‘Beoordeel iedereen positief’ . Deze uitspraak kan je ook als volgt uitleggen: beoordeel de hele persoon (kol ha’adam). al zijn uiteenlopende activiteiten. zijn innerlijk en uiterlijk. alles als een compleet geheel en dan zul je zeker tot een positief oordeel komen. Kijk niet alleen naar één vervelende eigenschap. Alles samen is hij of zij oké en goed”.

Sjabbat Sjalom!

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net