12 · Wajechi Wajechi

PARASJA VAN DE WEEK onderbouw12a

Wajechiויחי

Door: Rav R. Evers

Ja’akov woonde de laatste zeventien jaren van zijn leven in Egypte. Toen hij 147 jaar oud was. riep hij zijn zoon Joseef bij zich. “Beloof me dat je me zult begraven in de grot de Machpela bij mijn vader en moeder en mijn grootouders en niet hier in Egypte”.

Joseef beloofde dat. Niet lang daarna bracht hij zijn twee zoons Efraim en Menasje naar zijn vader voor een beracha.

Ja’akov vertelde de twee jongens: “Jullie zullen in alles precies zo als mijn eigen kinderen zijn”. Daarom werden Efraim en Menasje later meegerekend met de twaalf stammen.

Efraim en Menasje werden ieder een eigen. aparte stam. Ze kregen een beracha van hun grootvader Ja’akov.

Efraim. de jongste. stond tegenover de linkerhand van grootvader Ja’akov. Menasje. de oudste. stond tegenover de rechterhand van grootvader Ja’akov.

Het was de gewoonte dat de oudste zoon de grootste zegen zou krijgen met de rechterhand.

Maar Ja’akov kruiste zijn handen en plaatste zijn rechterhand op het hoofd van de jongste en zijn linkerhand op het hoofd van de oudste.

Toen Joseef dat zag. tilde hij zijn vaders rechterhand op om hem goed te leggen.

Maar Ja’akov protesteerde. “Ik weet wat ik aan het doen ben. De jongste broer zal groter zijn de oudste. Van hem zal een groot man afstammen. Jehosjoe’a. Maar beiden zullen veel kinderen hebben.

En in de toekomst zullen de mensen hun kinderen een beracha en zeggen: ‘Moge G’d jullie maken zoals Efraim en Menasje’.

Toen riep Ja’akov al zijn zoons bij elkaar om ze een beracha te geven voordat hij stierf.

Nadat Ja’akov gestorven was. vroeg Joseef aan Farao of hij zijn vader mocht begraven in Israël. Farao had Ja’akov liever in Mitsraim begraven. Maar omdat Joseef zijn vader Ja’akov had gezworen om hem in Israël te begraven. gaf Farao uiteindelijk toch toestemming. De koningen van Kena’an zagen een hele stoet uit Mitsraim optrekken en dachten. dat Farao oorlog kwam voeren met hen. Maar toen zagen ze dat het een begrafenis was. Alle koningen hingen toen hun kronen aan de kist van Ja’akov. Ja’akov kreeg toen heel veel kavod van alle koningen!

SHAPE \* MERGEFORMAT Wist je dat…..

…toen Ja’akov stierf zijn zoon Joseef naar Farao ging om hem toestemming te vragen om Ja’akov in de Machpela te begraven in Israël en Fara’o dit eigenlijk niet wilde!

…Joseef zijn vader Ja’akov uiteindelijk met koninklijke eer begroef in de grot de Machpela omdat alle koningen van Kena’an als kavod hun kronen hingen aan de kist van Ja’akov?

…Joseef zelf stierf toen hij 110 jaar oud was en zijn kinderen en broers vroeg hem mee te nemen naar Israël als de Joden bevrijd zouden worden uit Mitsraim?

SHAPE \* MERGEFORMAT

VERHAAL!!

Eli: ”Joseef vond het niet goed. dat zijn vader Ja’akov de jongste Efraim de mooiste beracha gaf terwijl hij de oudste Menasje een wat minder mooie beracha gaf. Wij geven tegenwoordig een beracha aan onze kinderen (meestal op vrijdagavond) waarin wij ze zegenen als Efraim en Menasje”. Channa: ”We geven juist deze beracha omdat deze twee kinderen van Joseef goede mensen bleven en trouw bleven aan het Jodendom hoewel de Egyptenaren heel onaardig waren en er in Mitsraim overal afgodenbeelden stonden”.

Batsheva: ”Toch voelde Menasje zich een beetje beledigd. Hij was de oudste maar toch kreeg hij niet de mooiste beracha. Maar hij gunde dat wel aan zijn jongste broer Efraim. Dat vind ik enorm knap van Menasje”.

Sjeem: “Hij gunde dat zelfs met plezier aan zijn jongere broer. Daarom geven we onze kinderen altijd deze beracha. Daarin zien we dat de ene broer de andere heel veel gunt. En dat vind ik een geweldig mooie eigenschap! Daar kunnen we allemaal een goed voorbeeld aan nemen!

Sjabbat Sjalom!

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Onderbouw

Nummer 13

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

PARASJA VAN DE WEEK middenbouw12b

Wajechi ויחי Door: Rav R. Evers

Toen Ja’akov stierf ging Joseef naar Farao. “Ik heb mijn vader Ja’akov beloofd dat ik hem zal begraven in het land Kena’an. Laat mij hem daar naar toe brengen en ik zal terugkomen zodra ik dat gedaan heb”.

Farao vond het niet prettig dat Ja’akov niet in Mitsraim begraven wilde worden maar gaf uiteindelijk toch toestemming aan Joseef om Ja’akov te begraven in Israël.

Nadat hun vader Ja’akov begraven was. begonnen de broers van Joseef zich zorgen te maken. “Misschien zal Joseef ons haten omdat we hem verkocht hebben.

Toen vader Ja’akov nog leefde. durfde Joseef niks tegen ons te doen. Maar nu zal hij ons straffen”. Ze gingen naar Joseef en ze vroegen hem om seliecha dat ze hem verkocht hadden.

Joseef probeerde uit te leggen dat ze niet bang moesten zijn dat hij kwaad op hen was. Joseef voelde aan dat Hasjeem alles had gepland. “Natuurlijk vergeef ik het jullie”. zei hij hun. “Jullie wilden mij misschien wel beschadigen toen jullie mij verkochten maar Hasjeem heeft het allemaal ten goede gekeerd. Nadat ik verkocht was naar Mitsraim werd ik onderkoning en kon ik er voor zorgen dat er genoeg te eten was in de vele jaren van hongersnood.

Daarom leven we allemaal nog. Wees niet bang. ik zal goed voor jullie zorgen. Ik zal ook goed voor jullie kinderen zorgen”.

Zo gezegd. zo gedaan. Toen Joseef 110 jaar oud was. werd hij ziek en voelde hij aan dat hij ging sterven. “Hasjeem zal jullie niet vergeten”. zei hij tegen zijn broers. “Hij zal jullie terugbrengen uit Mitsraim naar het Beloofde Land Israël.

Het land Israël had Hasjeem beloofd aan Avraham. Jitschak en Ja’akov en al hun kinderen en kleinkinderen. Beloof mij alleen dat jullie mijn beenderen zullen meenemen wanneer jullie weggaan uit Mitsraim”.

De broers beloofden dat. Toen Joseef stierf werd hij begraven als een prins van Mitsraim. De kinderen van Ja’akov waren begonnen als een kleine groep van zeventig mensen. Maar ze werden al heel snel veel groter en veel sterker. En ze leefden in vrede totdat ze tot slaven gemaakt werden door Farao.

Waarom maakte Farao de Joden tot slaven? Hij zag. dat de Joden heel snel een heel groot volk werden. Hij werd bang want hij kreeg het gevoel. dat de Joden de macht in Mitsraim zouden overnemen. En dat wilde hij absoluut niet. Daarom probeerde hij ook de jongetjes te doden.

Wist je dat…..

… Ja’akov zijn twee kleinzonen - de oudste heette Menasje en de jongste Efraim – een beracha wilden geven?

… Ja’akov zijn handen kruiste en zijn rechterhand op het hoofd van de jongste legde om hem de mooiste beracha te geven?

… Ja’akov zijn linkerhand op het hoofd van de oudste kleinzoon (Menasje) legde omdat hij hem iets minder goed vond?

…Joseef zijn vaders handen anders wilde leggen maar dat Ja’akov dat niet wilde en aan Joseef vertelde dat hij precies wist wat hij deed?

SHAPE \* MERGEFORMAT

VERHAAL!!

Eli: ”Ik vind het vreemd dat de jongste zoon Efraim de mooiste beracha krijgt en de oudste zoon Menasje een minder mooie beracha krijgt”. Ariella: “Ik denk dat Ja’akov gewoon zag dat Efraim beter was dan Menasje en dat hij daarom een mooiere beracha gaf aan Efraim dan aan Menasje. Niet iedereen is even rijk of mooi of intelligent of handig. Iedereen is verschillend. Dus kan je ook een andere beracha krijgen dan je broertje of je zusje. Daar hoef je niet zo moeilijk over te doen.” Asaf: “Mijn Papa en Mama geven mijn broertjes en mij allemaal dezelfde beracha op vrijdagavond: moge Hasjem jullie maken als Efraim en Menasje”. Ita: “Dat betekent. dat jullie ouders jullie zegenen met de wens dat jullie zo sterk mogen zijn als Efraim en Menasje. Want die bleven Joods – ook in Mitsraim”.

Batsheva: “Maar welke beracha krijgen de meisjes? Mogen jullie worden als Sara. Rivka. Racheel en Le’a. Dat is eigenlijk nog veel mooier want de joodse vrouwen bleven heel goed in Mitsraim. Daarom zijn zij vergelijkbaar met Efraim en Menasje. Ondanks alle moeilijkheden en bedreigingen in Mitsraim bleven juist de Joodse vrouwen heel sterk en standvastig in hun emoena en bitachon!”.

Sjabbat Sjalom!

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Middenbouw

Nummer 13

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Middenbouw

Nummer 13

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

PARASJA VAN DE WEEK bovenbouw12c

Wajechi ויחי Door: Rav R. Evers

Ja’akov leefde zeventien jaar in Mitsraim. Uiteindelijk was hij 147 jaar toen hij zijn einde voelde naderen. Hij riep Joseef. zijn zoon. bij zich. Hij wilde dat Joseef zwoer dat hij hem in Israël zou begraven: “Leg uw hand onder mijn heup en bewijs mij liefde en trouw. Begraaf mij alsjeblieft niet in Mitsraim. Als ik overlijd dan moet je me begraven in de spelonk de Machpela.”

Joseef zwoer dat hij Ja’akovs opdracht zou vervullen. Toen boog Ja’akov zich naar het hoofdeinde van zijn bed. Waarom wilde Ja’akov niet in Mitsraim begraven worden?

Ja’akov wilde niet dat zijn graf een bedevaartsoord zou worden. Bovendien: als hij daar begraven zou liggen. zouden zijn kinderen misschien denken dat zij daar in Mitsraim zouden moeten blijven. Zijn afstammelingen zouden kunnen denken dat ook Mitsraim een heilig land is als Ja’akov daar begraven zou zijn. Mitsraim was echter bedoeld als tijdelijke woonplaats. Israël was de bestemming van Am Jisra’eel. De Mitsri’iem hadden bovendien de gewoonte om hun doden te vereren en zouden zijn graf misschien gaan verafgoden. Ze wisten dat Ja’akov door te davvenen tot Hasjeem er voor gezorgd had dat de zeven jaren van hongersnood stopten.

Gedurende de tien plagen zou de aarde veranderen in ongedierte. Bij de derde plaag – kiniem - zou dat ook de lichamen. die in de grond begraven zijn. kunnen aantasten. Ja’akov wilde dit niet meemaken en wilde ook niet dat Hasjeem speciaal voor hem een wonder zou doen dat zijn lichaam niet zou worden aangetast. Daarom wilde hij terug naar de Machpela en begraven worden bij zijn voorouders.

Ja’akov was bang dat Joseef zijn belofte niet zou kunnen waarmaken omdat de Egyptische wetten uitvoer van doden verboden. Daarom liet hij Joseef zweren. Joseef zwoer en Ja’akov boog zich naar zijn hoofdeinde. richting de Sjechina. want de Sjechina rust boven het bed van de zieke.

“En de dokters balsemden Jisraëel” (50:2). Aan het einde van de Sidra wordt vermeld. dat Ja’akov ‘veertig dagen gebalsemd werd en de Mitsri’iem zeventig dagen over hem huilden’. Degenen. die zich in Egypte met balsemen bezighielden. heten in de Tora ‘dokters’.

De Tora maakt tweemaal melding van het Egyptische gebruik om doden te balsemen: eenmaal bij Ja’akov en eenmaal bij Joseef. De Egyptenaren balsemden hun doden omdat ze geloofden. dat gebalsemde doden een prettige tijd in het hiernamaals zouden hebben. In de Tora kennen we dit echter helemaal niet. Wij mogen alleen maar balsemen als het echt niet anders kan. En dat is bijna nooit het geval.

Wist je dat…..

…een overledene op natuurlijke wijze en zo snel mogelijk begraven moet worden?

...het lichaam niet mag worden `behandeld’ en de overledene zelf op geen enkele wijze baat heeft bij een schminkbehandeling?

...Joseef geen bezwaar had tegen het balsemen van Ja’akov omdat Ja’akov zijn kinderen had opgedragen om hem in Erets Jisra’eel te begraven?

…De reis naar Erets Jisra’eel heel lang duurde en het heel heet was in Mitsraim en Erets Jisra’eel en Ja’akov daarom toch gebalsemd moest worden?

SHAPE \* MERGEFORMAT

VERHAAL!!

Eli: ” Ja’akov vraagt om speciale bescherming door Hasjeem wanneer hij Efraim en Menasje een beracha geeft. Letterlijk zegt hij: “Hamalach hago’eel oti - De Engel. die mij verlost heeft van al het kwade. moge de kinderen zegenen en mijn naam in hen noemen en de naam van mijn voorouders Avraham en Jitschak; moge zij zich tot grote menigte vermeerderen midden in het land” (48:16). Ariella: “We zeggen deze pasoek nog steeds in het nachtlajnen. Ja’akov vond het nodig om hierbij te benadrukken dat hij uiteindelijk van alle tsores bevrijd werd. Hoewel Mitsraim geen plaats van kedoesja was. leefde Ja’akov daar helemaal op. Hij had daar een jesjiva gesticht. waardoor hij zich er van verzekerd voelde. dat zijn kinderen de Tora nooit zouden vergeten”.

Elisja: ”Toch wilde hij dat ook zijn naam en die van Avraham en Jitschak in de kinderen genoemd zouden worden. De Jisra’eel-gedachte moest levend blijven. Jisra’eel betekent ‘U heerst over Engelen en mensen’. Avrahams naam vond hij belangrijk omdat deze naam ‘geestelijke vader van vele volkeren’ betekent. Hij hoopte dat zijn kinderen uiteindelijk het licht voor alle volken zouden zijn. zodat zij hun geestelijke leiderschap inderdaad zouden waarmaken. Het woordje Jitschak komt van `lachen’. Hij hoopte dat zijn kinderen en kleinkinderen het Jodendom altijd op een simchedikke manier zouden beleven en uitdragen”.

Sjabbat Sjalom!

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

SCHRIFTELIJKE OVERHORING

WAJECHI 5774

Naam: Cijfer:

Joodse Datum: Nederlandse datum:

Lees: WAJECHI (en hij leefde).

• Ja’akov leeft 17 jaar in Egypte als hij zijn einde voelt naderen.

• Hij laat Joseef zweren dat hij hem zal begraven in de spelonk Machpela.

• Ja’akov wordt ziek en als Joseef met zijn zonen Menasjee en Efraïm bij hem komt. benoemt Ja’akov Menasjee en Efraïm tot zijn eigen zonen.

• Ja’akov is blind. Bij de zegen legt hij zijn rechterhand op het hoofd van Efraïm. de jongste en zijn linkerhand op het hoofd van Menasjee. de oudste.

• Joseef probeert dit ongedaan te maken. maar zijn vader zegt dat hij weet wat hij doet.

• De jongste zal groter worden dan de oudste.

• Ja’akov roept dan zijn andere zonen voor een Beracha (zegen).

• Jehoeda maar vooral Joseef krijgen uitvoerige berachot.

• Daarna sterft Ja’akov.

• Hij krijgt een grote begrafenis in de Machpela.

• Na hun vaders dood zijn de broers bang voor de wraak van Joseef.

• Maar Joseef stelt de broers gerust: G’d heeft alles ten goede gekeerd.

• Als ook Joseef zijn einde ziet naderen voorspelt hij. dat G’d hen zal uitvoeren.

• Joseef laat de broers zweren dat de broers zijn gebeente zullen meenemen naar Israel.

• Joseef werd 110 jaar.

VRAGEN:

Vraag1: Waarom leefde Ja’akov zijn 17 beste jaren in Mitsrajim?

Vraag2: Waarom wilde Ja’akov niet in Mitsrajim begraven worden?

a.

b.

Vraag3: Waarom benoemt Ja’akov Menasjee en Efraïm tot zijn eigen zonen?

Vraag4: Waarom legt Ja’akov zijn rechterhand op het hoofd van Efraïm. de jongste en zijn linkerhand op het hoofd van Menasjee. de oudste?

Vraag5: Waarom krijgt Ja’akov een grote begrafenis in de Machpela?

Vraag6: Waarom zijn zijn de broers bang voor de wraak van Joseef?

Vraag7: Hoe stelt Joseef de broers gerust?

Vraag8: Joseef voorspelt. dat G’d de Joden zal uitvoeren. Hoeveel jaar zaten de Bnee Jisraeel in Mitsrajim?

Vraag9: Waarom stierf Joseef zo vroeg?

Vraag10: Waarom laat Joseef de broers zweren dat de broers zijn gebeente zullen meenemen naar Israel?