58 · Pesach Pesach

PARASJA VAN DE WEEK onderbouw 27c

Pesach פסח

Door: Rav R. Evers

Beste jongens en meisjes. het is gauw weer Pesach. Kijk naar de seiderschotel. Op de seiderschotel liggen drie matsot: één is de koheen. de tweede is de levi en de derde is de jisra’eel.

Jullie weten dat de middelste matsa wordt gebroken. Het kleinste deel leggen we terug op de seiderschotel. Het grootste deel leggen we weg. bijvoorbeeld in een kussen. De afikoman bewaren we tot na het eten.

Jullie proberen natuurlijk de afikoman te pakken te krijgen om daarna een mooi cadeautje te krijgen. Maar ik ga jullie een beetje uitleggen wat die afikoman nu eigenlijk is. Het kleinste deel van de middelste matsa blijft op de seiderschotel liggen. Dat is lechem onni. als brood van een arme man. Want een arme man legt het grootste deel van zijn beetje brood weg voor morgen. Vandaag eet hij zo min mogelijk.

Waarom leggen wij het afikoman in een zakje of onder het kussen? Misschien is het een herinnering aan de mitsva uit de Tora om de matsot goed te bewaren. Maar je moet het wel goed apart wegleggen. Anders raakt het vermengd met andere matsot.

Een belangrijke reden voor het afikoman is: kinderen actief houden. Want de seideravond is voornamelijk bedoeld voor kinderen. Het gaat erom om de kinderen het jodendom te leren en de jetsiat Mitsraim opnieuw te laten beleven. Wisten jullie dat veel mensen de gewoonte hebben om. met het afikoman in een apart zakje op de rug. om de tafel te lopen? Zo beleven zij opnieuw hoe de Bnee Jisra’eel uit Mitsraim trokken. Zij liepen uit Mitsraim weg met deeg op hun schouders. Dat deeg was gewikkeld in doeken.

 SHAPE \* MERGEFORMAT

Wist je dat…..

…maror ons herinnert aan de bitterheid van de slavernij?

…de zero’a op de seiderschotel is ter herinnering aan het korban Pesach?

…dat het ei is te vergelijken met het Joodse volk?

…hoe harder je een ei kookt. hoe harder het wordt?

…hetzelfde gold voor Am Jisra’eel in Mitsraim: hoe harder ze werden verdruukt. hoe sterker ze werden?

…charosset een mengsel is van rozijnen. amandelen. appelen. noten. wijn en kaneelstokken?

…charosset doet denken aan het steen of klei of cement waarmee de Joden moesten werken?

SHAPE \* MERGEFORMAT

VERHAAL!!

Sjem Tov: “Wisten jullie. dat in de seider het getal vier heel veel voorkomt? Weet je wat ik bedoel? Er zijn vier vragen van de kinderen in Ma Nisjtana. Er zijn vier zonen. de chagam. de rasja. de tam en de eeno jode’a lisjol. En er zijn ook nog vier bekers.

Channa: “Waar doet dat getal vier ons aan denken? Het getal vier doet ons denken aan de vier Aartsmoeders: Sara. Rivka. Racheel en Lea”.

Jalta: “Dat waren heel goede vrouwen. Vier herinnert ons ook aan de vier manieren waarop de Joden anders waren in Mitsraim dan de Egyptenaren. Weten jullie hoe ze anders waren?”.

Ja’ier: “Ze hadden andere kleren. Ze hadden een andere taal. Ze hadden andere namen. En ze waren ook heel erg aardig voor elkaar. Daar kunnen we veel van leren!”.

Pesach kasjeer wesame’ach!

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

PARASJA VAN DE WEEK midden27b

Pesach פסח2

Door: Rav R. Evers

Wij zitten nog steeds in galoet. ver weg van Israel.

Vraag1: Hoe ver wonen wij hier van Israel in kilometers gerekend?

ANTWOORD:

Vraag2: Waarom herinneren wij dan de jetsiat Mitsraim als we nog steeds ver weg van Israel wonen?

ANTWOORD:

Hebben jullie daar wat over geleerd op school?

Ik ken een mooi verhaal. dat dit allemaal uitlegt.

Er was eens een man die plotseling heel veel geld won in de loterij.

Hij besefte dat hij nooit naar school was gegaan en nooit had kunnen leren.

Je begrijpt al hoe het verder gaat. Daarom huurde hij leraren en leerde hij heel veel. En hij werd een wijs en knap man.

Ja maar je weet niet hoe het afloopt.

Elk jaar vierde hij de verjaardag van het winnende lot.

Maar een tijdje later verloor hij al zijn geld en werd hij weer vreselijk arm.

Toch bleef hij de verjaardag van het winnende lot vieren. De mensen om hem heen vroegen waarom hij toch zo blij bleef om deze dag. Hij had al zijn geld verloren!

De man antwoordde: ’Het geld is weg maar de kennis die ik geleerd heb is nog steeds bij me’.

Vraag3: Waarom was de man nog steeds zo blij. ook al was hij al zijn geld weer kwijt?

ANTWOORD:

Dit geldt ook voor ons.

Ook al hebben we tegenwoordig niet veel vrijheid. is de Tora. die we hebben gekregen na de Jetsiat Mitsraim. nog steeds bij ons.

Wij vieren Pesach buiten Israël. maar we weten wat we gewonnen hebben. We hebben de Tora gekregen.

Vraag4: Wat hebben wij over gehouden aan de Jetsiat Mitsrajim. ook al wonen we niet in Israel?

ANTWOORD:

De vijfde beker staat op de seidertafel

Jullie weten. dat er een vijfde beker staat op de seidertafel: de beker van Elijahoe.

Vraag5: Hoeveel bekers wijn drinken we op Seideravond? Waarom zo veel?

ANTWOORD:

a.

b.

Die vijfde beker heeft te maken met de vijf manieren. waarop we verlost zijn uit Egypte.

De vijfde beker is de beker van Elijahoe.

Vraag6: Elijahoe leefde lange tijd na de Jetsiat Mitsraim. Wat heeft Elijahoe te maken met de bevrijding?

ANTWOORD:

De beker van Elijahoe staat OOK tegenover het vijfde kind.

Maar het vijfde kind is niet op de seideravond aanwezig.

Vraag7: Hoe veel kinderen zijn er op Seideravond? Hoe heten zij?

a.

b.

c.

d.

Jullie weten. dat het vijfde kind geen chagam. geen rasja. geen tam en geen sje’eno jode’a lisjol is.

Vraag8: Waarom drinken we dan een 5e beker (de volgende ochtend bij de kiddoesj)?

ANTWOORD:

Jullie weten ook. dat wij daarom toch nog steeds de beker van de profeet Elijahoe op tafel neerzetten en de volgende ochtend bij de kiddoesj drinken.

omdat we hopen dat uiteindelijk alle kinderen. ook kinderen die heel ver afstaan en nog maar heel weinig met het Jodendom van doen hebben. zullen deelnemen aan de Seider.

Wie zijn de vier zonen? Ook de oudere mensen !!

Jullie weten dat op seideravond gesproken wordt over de vier zonen.

De vier zonen zijn niet alleen maar vier kinderen.

Het zijn ook vier soorten volwassen en oudere mensen.

De chagam is de man of de vrouw die wil leren en de macht van Hasjeem en de Tora kent en wil zien.

Vraag9: Waarom is de chagam zo belangrijk?

ANTWOORD:

De tam is een eenvoudige man of vrouw maar die is wel gehoorzaam. De tam weet niet veel maar hij luistert naar wat verstandige mensen hem zeggen.

Vraag10: Is de tam goed of slecht?

ANTWOORD:

De rasja komt in opstand tegen zijn leraren. Hij wil niets weten van de Tora en niks van Hasjeem. Hij denkt dat hij wel zelf kan bepalen wat goed en wat slecht is.

Vraag11: Waarom is de rasja slecht?

ANTWOORD:

De sje’eno jode’a lisjol doet volledig zijn eigen zin. Hij hoeft niemand iets te vragen. Zo zie je dat niet alleen maar kinderen maar ook volwassenen gewoon onder de vier zonen kunnen vallen.

Vraag10: Is de sje’eno jode’a lisjol goed omdat hij niemand iets vraagt?

ANTWOORD:

Wat is het verschil tussen de chagam en de rasja?

De chagam zegt:”Ma ha’edot vehachoekiem vehamisjpatiem asjer tsiwa Hasjeem Elokeenoe etchem”.

In de vraag van de chagam zijn er drie verschillen met de vraag van de rasja:

1. etchem betekent: jullie. met mij erbij;

hij geeft aan dat hij bij het Joodse volk hoort.

Vraag11: Waarom is `etchem’ zo belangrijk?

ANTWOORD:

2. Hij heeft het over Hasjeem Elokeenoe. onze G’d; dus hij sluit zich niet uit van Am Jisra’eel.

Vraag12: Hoe weten we dat de chagam zich niet uitsluit van Am Jisra’eel?

ANTWOORD:

3. De chagam laat blijken dat hij zich goed met de Tora heeft bezig gehouden en dat hij het verschil weet tussen de edot. de choekiem en de misjpatiem.

Edot zijn getuigenissen. Als je een matsa eet is dat een getuigenis van het feit dat we uit Egypte weggerend zijn. zodat het deeg niet kon rijzen.

Vraag13; Waarom is het eten van een matsa een getuigenis dat we weggerend zijn uit Mitsrajim?

ANTWOORD:

Choekiem zijn onbegrijpelijke wetten. zoals bij het Pesachoffer. dat de botten ervan niet gebroken mochten worden.

Misjpatiem zijn de sociale wetten. Die zie je ook bij de Seider. Je nodigt iedereen uit aan het begin “kol dichfien jete vejechol”: iedereen die hongerig is kan komen en eten.

DAAROM IS HET ZO BELANGRIJK IEDEREEN UIT TE NODIGEN.

Dat is hoogste vorm van Tsedaka !!!

Pesach kasjeer wesame’ach!

PARASJA VAN DE WEEK middenbouw 27b

Pesach פסחDoor: Rav R. Evers

Jullie weten dat op seideravond gesproken wordt over de vier zonen. De vier zonen zijn niet alleen maar vier kinderen. Het zijn ook vier soorten volwassen mensen.

De chagam is de man of de vrouw die wil leren en de macht van Hasjeem en de Tora kent en wil zien.

De tam is een eenvoudige man of vrouw maar die is wel gehoorzaam. De tam weet niet veel maar hij luistert naar wat verstandige mensen hem zeggen.

De rasja komt in opstand tegen zijn leraren. Hij wil niets weten van de Tora en niks van Hasjeem. Hij denkt dat hij wel zelf kan bepalen wat goed en wat slecht is.

De sje’eno jode’a lisjol doet volledig zijn eigen zin. Hij hoeft niemand iets te vragen. Zo zie je dat niet alleen maar kinderen maar ook volwassenen gewoon onder de vier zonen kunnen vallen.

Wat is het verschil tussen de chagam en de rasja? De chagam zegt:”Ma ha’edot vehachoekiem vehamisjpatiem asjer tsiwa Hasjeem Elokeenoe etchem”. In de vraag van de chagam zijn er drie verschillen met de vraag van de rasja:

1. etchem betekent: jullie. met mij erbij;

hij geeft aan dat hij bij het Joodse volk hoort.

2. Hij heeft het over Hasjeem Elokeenoe. onze G’d; dus hij sluit zich niet uit van Am Jisra’eel.

3. De chagam laat blijken dat hij zich goed met de Tora heeft bezig gehouden en dat hij het verschil weet tussen de edot. de choekiem en de misjpatiem.

Edot zijn getuigenissen. Als je een matsa eet is dat een getuigenis van het feit dat we uit Egypte weggerend zijn. zodat het deeg niet kon rijzen.

Choekiem zijn onbegrijpelijke wetten. zoals bij het Pesachoffer. dat de botten ervan niet gebroken mochten worden.

Misjpatiem zijn de sociale wetten. Die zie je ook bij de Seider. Je nodigt iedereen uit aan het begin “kol dichfien jete vejechol”: iedereen die hongerig is kan komen en eten.

SHAPE \* MERGEFORMAT

Wist je dat…..

…er een vijfde beker was op de seidertafel: de beker van Elijahoe?

…die vijfde beker te maken heeft met de vijf manieren waarop we verlost zijn uit Egypte?

…de vijfde beker van Elijahoe tegenover het vijfde kind staat?

…het vijfde kind niet op de seideravond aanwezig is?

…dat vijfde kind geen chagam. geen rasja. geen tam en geen sje’eno jode’a lisjol is?

…wij daarom toch nog steeds de beker van de profeet Elijahoe drinken. omdat we hopen dat uiteindelijk alle kinderen. ook kinderen die heel ver afstaan. zullen deelnemen aan de Seider.

SHAPE \* MERGEFORMAT

VERHAAL!!

Eli: “Wij zitten nog steeds in galoet. Waarom herinneren wij dan de jetsiat Mitsraim? Heb jij daar wat over geleerd op school?”

Ja’ier: “Ik ken een mooi verhaal. dat dat allemaal uitlegt. Er was eens een man die plotseling heel veel geld won in de loterij. Hij besefte dat hij nooit naar school was gegaan en nooit had kunnen leren”.

Jediedja: “Ik begrijp al hoe het verder gaat. Daarom huurde hij leraren en werd hij een wijs man”.

Jinon: “Ja maar je weet niet hoe het afloopt. Elk jaar vierde hij de verjaardag van het winnende lot. Maar een tijdje later verloor hij al zijn geld en werd hij weer vreselijk arm. Toch bleef hij de verjaardag van het winnende lot vieren. De mensen om hem heen vroegen waarom hij toch zo blij bleef om deze dag. Hij had al zijn geld verloren!”

Ariella: “De man antwoordde:’Het geld is weg maar de kennis die ik geleerd heb is nog steeds bij me’. Ook al hebben we tegenwoordig niet veel vrijheid. is de Tora. die we hebben gekregen na de jetsiat Mitsraim. nog steeds bij ons. Wij vieren Pesach buiten Israël. maar we weten wat we gewonnen hebben. We hebben de Tora gekregen.”

Pesach kasjeer wesame’ach!

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

PARASJA VAN DE WEEK hoogst 22c

Pesach פסח3

Door: Rav R. Evers

Als de Bnee Jisra’eel ook maar één seconde langer in Egypte waren gebleven. dan zouden ze nooit meer weggekomen zijn. Daarom moesten ze zo snel weg uit Egypte en hadden ze geen tijd om hun deeg te laten rijzen.

Vraag1: Waarom hadden de Bnee Jisra’eel geen tijd om hun deeg te laten rijzen?

ANTWOORD:

Chameets heeft een enorme kracht. Alles in zijn omgeving rijst mee. Een enorm deeg kan rijzen door een klein beetje gist. Chameets leert ons dat zelfs hele kleine hoeveelheden (zoals het gist) grote gevolgen kunnen hebben.

Vraag2: Wat is gist?

ANTWOORD:

Vraag3: Hoeveel gist gebruikt een bakker om brood te maken?

ANTWOORD:

Vraag4: Gist is opgeblazenheid. Dat je denkt dat je meer waard bent dan iemand anders. Is dat ook met een klein beetje eigenwaan en verwaandheid gevaarlijk?

ANTWOORD:

Soms moet je van slechte dingen heel ver verwijderd blijven. Dat vind je in chameets: zelfs het kleinste beetje chameets mag je niet hebben.

Vraag5: Waarom is ook een klein beetje chameets al verkeerd?

ANTWOORD:

KORBAN PESACH lam was de afgod van Egypte

Van het korban Pesach kunnen we leren dat we veel over moeten hebben voor het Jodendom. Het lammetje was de afgod van de Egyptenaren. De Egyptenaren zouden dus meteen moord en brand schreeuwen als ze zouden merken dat de Joden hun afgod zouden slachten. Maar uiteindelijk is er niets van terecht gekomen. Hasjeem heeft de Bnee Jisra’eel gered.Door middel van de tien plagen. de esser makkot.

Vraag6: Waarom protesteerden de Egyptenaren niet heftig tegen het slachten van hun afgod?

ANTWOORD;

DE TIEN PLAGEN

Hoelang duurden de tien plagen? De tien plagen duurden één jaar.

Vraag7: Hoe lang ongeveer duurde één plaag? (deel 12 maanden door 10)

ANTWOORD;

Hoelang duurde elke plaag apart? Daar zijn twee meningen over.

Sommige Chagamiem zeggen. dat Fara’o vierentwintig dagen lang gewaarschuwd werd. Iedere plaag duurde daarna maar zeven dagen.

Vraag8: Schrijf in cijfers wat deze eerste Chagamiem zeggen over hoe lang een plaag duurde?

ANTWOORD:

Waarschuwing: dagen

Plaag: dagen

Andere Chagamiem zeggen dat Fara’o zeven dagen lang gewaarschuwd werd. Daarna duurde iedere plaag vierentwintig dagen.

Vraag9: Schrijf in cijfers wat deze laatste Chagamiem zeggen over hoe lang een plaag duurde?

ANTWOORD:

Waarschuwing: dagen

Plaag: dagen

Bloed Dam

Neem nou eens de plaag van bloed. Wanneer Hasjeem een volk straft.

straft Hasjeem eerst de afgoden van het volk.

De Nijl was een afgod in Egypte.

De bloedplaag trof de Nijl zelf.

Daarmee toonde Hasjeem dat Hij oppermachtig was en de natuur kon veranderen zoals Hij wilde.

Vraag10:Wat heeft Hasjeem bewezen met de plaag DAM?

ANTWOORD:

Bovendien zorgde de bloedplaag ervoor dat de Mitsriem afhankelijk werden van de Bnee Jisra’eel. Vroeger vernederden en sloegen de Mitsriem de Bnee Jisra’eel. Nu moesten ze water kopen bij de Bnee Jisra’eel. Zo werden de vernederingen. die de Bnee Jisra’eel waren aangedaan. vergolden.

Vraag11: Hoe werden de Mitsriem afhankelijk van de Bnee Jisraeel?

ANTWOORD:

De Mitsriem zeiden tegen de Bnee Jisra’eel dat ze maar vreemdelingen waren en dat ze daar in Mitsraim niks te zoeken hadden.

De Mitsriem moesten uiteindelijk water kopen bij de Joden.

Want alleen bij de Bnee Jisra’eel was er nog water.

Zo kregen de Bnee Jisra’eel de grote rijkdom van Egypte.

Vraag12: Egypte was heel rijk. Waar ging hun rijkdom uiteindelijk naar toe?

ANTWOORD:

Egypte was heel erg rijk geworden in de jaren van hongersnood.

Toen had Joseef al het graan verzameld en verkocht.

Omdat er alleen bij de Bnee Jisra’eel nog drinkbaar water aanwezig was. moesten de Mitsriem water kopen bij hun slaven.

Op die manier stroomde er veel geld uit de schatkist van Mitsraim naar de Bnee Jisra’eel.

Vraag13: Hoe werden de Bnee Jisra’eel rijk van de plaag DAM?

ANTWOORD:

Een andere interessante verklaring legt uit waarom het water werd veranderd in bloed.

Water is meestal een beetje koud.

Bloed is in zijn natuurlijke omgeving – IN JE LICHAAM - meestal warm.

Vraag14: Hoe warm is je bloed ongeveer?

ANTWOORD:

In je lichaam heb je warm bloed.

Hasjeem wilde met de eerste plaag ‘dam’ tonen hoe je echt goed Joods kon worden.

Je moest erg warm lopen voor de Tora en koud en onverschillig zijn tegenover Mitsraims afgoden.

Alleen dan kun je het echte Jodendom vinden.

Vraag15: Wat betekent dat dat je warm moet lopen voor de Tora?

ANTWOORD:

Vraag16: En wat betekent het dat je koud en onverschillig moet zijn voor de afgoden?

ANTWOORD:

Vraag17:

ANTWOORD:

De tweede plaag was tsefardea. kikkers.

Met de derde plaag van kiniem. ongedierte. werd de tovenarij van Egypte ontmaskerd. De Egyptische tovenaars konden de eerste twee plagen nog nadoen. Maar de Egyptische tovenaars konden de kiniem niet meer nadoen. Toen werden ze ontmaskerd als tovenaars.

Vraag18: Welke drie plagen staan hieronder afgebeeld?

1.

2.

3.

Pesach kasjeer!

PARASJA VAN DE WEEK bovenbouw 27c

Pesach פסח

Door: Rav R. Evers

Hoelang duurden de tien plagen? De tien plagen duurden één jaar. Hoelang duurde elke plaag apart? Daar zijn twee meningen over. Sommige Chagamiem menen dat Fara’o vierentwintig dagen lang gewaarschuwd werd. Iedere plaag duurde daarna maar zeven dagen. Andere Chagamiem zeggen dat Fara’o zeven dagen lang gewaarschuwd werd. Daarna duurde iedere plaag vierentwintig dagen.

De tien plagen staan tegenover de tien uitspraken die G’d deed om de wereld te scheppen. Bij de schepping werd Hasjeem als het ware gekroond als heerser over de natuur. Bij de plagen werd duidelijk voor Fara’o dat Hasjeem de baas van de geschiedenis was. Met die tien plagen werd een begin gemaakt van de tien geboden die het Joodse volk hebben gevormd.

Neem nou eens de plaag van bloed. Wanneer Hasjeem een volk straft. straft Hasjeem eerst de afgoden van het volk. De Nijl was een afgod in Egypte. De bloedplaag trof de Nijl zelf. Daarmee toonde Hasjeem dat Hij oppermachtig was en de natuur kon veranderen zoals Hij wilde.

Bovendien zorgde de bloedplaag ervoor dat de Mitsriem afhankelijk werden van de Bnee Jisra’eel. Zo werden de vernederingen. die de Bnee Jisra’eel waren aangedaan. vergolden. De Mitsriem zeiden tegen de Bnee Jisra’eel dat ze maar vreemdelingen waren en dat ze daar in Mitsraim niks te zoeken hadden. De Mitsriem moesten uiteindelijk water kopen bij de Joden. Want alleen bij de Bnee Jisra’eel was er nog water. Zo kregen de Bnee Jisra’eel de grote rijkdom van Egypte. Egypte was heel erg rijk geworden in de jaren van hongersnood. Toen had Joseef al het graan verzameld en verkocht. Omdat er alleen bij de Bnee Jisra’eel nog drinkbaar water aanwezig was. moesten de Mitsriem water kopen bij hun slaven. Op die manier stroomde er veel geld uit de schatkist van Mitsraim naar de Bnee Jisra’eel.

Een andere interessante verklaring legt uit waarom het water werd veranderd in bloed. Water is meestal een beetje koud. Bloed is in zijn natuurlijke omgeving meestal warm. In je lichaam heb je warm bloed.

Hasjeem wilde met de eerste plaag ‘dam’ tonen hoe je echt goed Joods kon worden. Je moest erg warm lopen voor de Tora en koud en onverschillig zijn tegenover Mitsraims afgoden. Alleen dan kun je het ware Jodendom vinden.

 SHAPE \* MERGEFORMAT

Wist je dat…..

…met de plaag van de kiniem de tovenarij van Egypte werd ontmaskerd?

…de Egyptische tovenaars de eerste twee plagen nog konden nadoen?

…de Egyptische tovenaars de kiniem niet meer konden nadoen?

SHAPE \* MERGEFORMAT

VERHAAL !!

Eli:”Als de Bnee Jisra’eel ook maar één seconde langer in Egypte waren gebleven. dan zouden ze nooit meer weggekomen zijn. Daarom moesten ze zo snel weg uit Egypte en hadden ze geen tijd om hun deeg te laten rijzen”. Channa: “Chameets heeft een enorme kracht. Alles in zijn omgeving rijst mee. Een enorm deeg kan rijzen door een klein beetje gist. Chameets leert ons dat zelfs hele kleine hoeveelheden (zoals het gist) grote gevolgen kunnen hebben. Soms moet je van slechte dingen heel ver verwijderd blijven. Dat vind je in chameets: zelfs het kleinste beetje chameets mag je niet hebben”.

Ariella: ”Van het korban Pesach kunnen we leren dat we veel over moeten hebben voor het Jodendom. Het lammetje was de afgod van de Egyptenaren. Die zouden dus meteen moord en brand schreeuwen als ze zouden merken dat de Joden hun afgod zouden slachten. Maar uiteindelijk is er niets van terecht gekomen. Hasjeem heeft de Bnee Jisra’eel gered”.

Pesach kasjeer!

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net

Plaatjes zijn afkomstig van jeled.net